Aapgroep Drie Apen, groot, wit, H 41 cm

Min of meer toevallig stuitte Maria Walther op het motief van de drie apen die hun ogen, oren en mond bedekken. 'Waarom sluiten ze zich af van de buitenwereld?', vroeg ze zich af - en zat daarmee al midden in het onderzoek naar hun symboliek, die op een misverstand berust. Dat namelijk uitgerekend apen de leerstelling van Confucius verbeelden, dat men niets kwaads moet horen, zien of zeggen, komt door een verwarring: In het Japans klinkt de ontkennende uitgang hetzelfde als het woord voor aap. Volgens oude volkswijsheid waren de drie overigens geesten die in ieder mens wonen om hun god te rapporteren over wat er op aarde gebeurt. De bekendste afbeelding bevindt zich in de tempel van de Japanse stad Nikko.

In tegenstelling tot de traditionele weergave heeft Maria Walther haar apen een bijzonder dynamische, expressieve houding gegeven. Zo is aan de gorilla in fysionomie en lichaamshouding te zien dat hij zonder zijn ogen niet weet waar hij met zijn kracht naartoe moet. Op hem zit de mandril, die zonder gehoor niets met zijn stem kan beginnen. En vanaf zijn verhoogde post heeft de dwergmaki met enorme ogen weliswaar alles in het vizier, maar staat hij zichzelf in de weg en zwijgt. Meer dan duidelijk laten de apen zien wat hen blokkeert. Daarmee is Maria Walther een hedendaagse interpretatie gelukt die oproept tot bewust kijken, luisteren en handelen - een statement voor meer openheid en burgerlijke moed.